Publisher Theme
Art is not a luxury, but a necessity.

Kiến trúc cổ Hy Lạp (phần 4)

 

Đền Erếchtâyôn

Mang tên người anh hùng xuất chúng của Aten, Erếchtâyôn là ngôi đền quan trọng thứ hai trong, quần thể kiến trúc Acrôpộn, sau Pactênông.

Erếchtâyôn được xây dựng vào những năm 421 – 406 trựớc CN. Đền đặt ở sườn đồi phía Bắc, có sự chênh lệch độ cao tới 3m. Mặt bằng đền gồm gian thờ nữ thần Aten quay về hướng đông, có 6 cột thức lóni và hai gian thờ phía sau. cả ba gian nằm trọng một khuôn viên’Chữ nhật 11,5m X 23,5m. Liền đó cộ một sảnh vào từ phía Bắc và một khán đài phía Nam được đặt một cách tự do, biến mặt bằng thành một bố cục không đối xứng. Đây là trường hợp gần như duy nhất người Hy Lạp dùng bố cục tự do.

>>>>> Xem thêm: Kiến trúc cổ Hy Lạp (phần 3)

Khán đài phía Nam là một kiến trúc khá độc đáo với hàng cột chống được thay bằng tượng &-CÔ gái-đep-CỦa thi trấn Oạrya. Vì vậy hàng cột này có tên lá Caryatit. Trong xiêm áo nhiều nếp bao phủ nhừngThân hình cân đối, chân hơi cong về phía trước để chống đỡ sức nậng cửa mái nhà, các cô gái Carya đều có khuôn mặt nhẹ nhàng sáng sủa, bím tóc tết dày buông thõng phía sau lưng. Thời gian sau, kiểu cột – tượng Cariatit này đã được nhiều nơi làm theo. Toàn bộ ngôi đền được xây bằng đá hoa trắng, được gia cộng rất công phu (hình 90). ….

Đền thờ thẩn Dớt ở Olimpia

Đây là tác phẩm lởn thứ hại của^Phidtas^sau đền Páctẽnông. Nhà điêu khắc vĩ đạTnaỹbị kẻ xấu vu cho tội lấy vàng và ngà voi khi làm tượng Aten nên bị quản thúc. Những người đồng hương vùng Olimpia đã đem tiến tới chuộc ông ra rồi đưa ông về xây tượng và phù điêu cho đền thờ thần Dớt ở quê mình.

Đền thờ này có mặt bằng hình chữ nhật, dài 60m, rộng 28m, với 34 cột cao 10,4m thức Đori. Mỗi cột có 20 khía lõm, với tý lệ giữa chiều cao cột và đường kính là 4,5:1. Tường hồi hai phía được trang trí bằng phù điêu về chủ để chiến đấu chống quân xâm lược Ba Tư. Tượng thần Dớt ngồi trên ngai, cao sát trần (17m). Một tay cầm khiên. Nửa trên tượng dát ngà voi màu vàng pha sắc hồng, có điểm bông hoa. Nửa dưới tượng dát 

vàng có điểm hình những con vật. Đền xây từ năm 468 trước CN, sau 8 năm thì xong. Toàn bộ tượng và đền kết thành một kiệt tác mà đời sau liệt vào một trong bảy kỳ quan của thế giới .

>>>>> Xem thêm: Các mẫu thiết kế áo đồng phục công ty đẹp và có tính ứng dụng cao

Các công trình công cộng

Khí hậu và phong cảnh miền duyên hải, nếp sống thanh nhàn và thượng võ, yêu chuộng văn nghệ của người Hy Lạp đã dẫn tới nhu cầu phát triển loạt nhà công cộng như sân vận động quảng trường, nhà Hội đồng, trường học và đặc biệt là loại nhà hát ngoài trời. .

Nhà hát ngoài trời Hy Lạp là thủy tổ của mọi loại nhà hát sau này. Hạt nhân của nhà hát là một sân khấu tròn để diễn vở hoặc cho dàn đồng ca. Chỗ ngồi .của khán giả thường làm trên các sườn đồi, bao quanh sân khấu. Hai đầu khu khán giả có xẩy tường cao. Khu khán giả này ban đầu chỉ làm tự do theo độ dốc của địa hình, về sau người ta mới làm theo nửa hình tròn một cách chính xác. Lưng chừng phần khán giả thường có lối đi rộng.

Hàng chục lối lên xuống đặt theo hình nan quạt chia chỗ ngồi nhà hát ra làm nhiều khu. Chiều dài phần nan quạt rất lớn, có khi lên tới 70 – 80m. Phía sau sân khấu tròn thường có một hậu trường xây hai tầng (đôi khi tới 3 tầng) có hệ cột nguy nga dùng làm nơi hóa trang hoặc kho đạo cụ.

Một số nhà hát điển hình thời gian này là:

– Nhà hát Đionis tựa vào lưng đồi phía Nam thành Acrôpôn ở Aten, xây từ thế kỷ thứ VI trước 

CN và hoàn chỉnh vào thế kỷ thứ IV trước CN (hình 93). Khu khán giả là nửa hĩnh’trốn gồm 78 bậc bán kính 75m, có hai lối đi ngang. Riêng sân khấu có đường kính 19m, sức chứa tới 17.000 người (có tài liệu nêu số 30.000 ngựời). Lối đi trên cùng chênh với mặt sân khấu tới 22,5m. Hàng ghế sát sân khấu được làm bằng đá hoa,.có tựa, dành cho các quan khách.

>>>>> Xem thêm: 5 ý tưởng kinh doanh online vốn ít lãi nhiều dịp Tết

Lớn nhất trong các nhà hát cổ Hy Lạp có lẽ là nhà hát Megalopolis, được xây dưng ^ào những năm 370 – 360 trước CN, có sức£hởa tới 40.000 người, chiều ngang dài tới 146m (lúc này các đô thị lớn nhất của Hy Lạp cũng chỉ có tới vài bốn vạn dân là cùng). Để những khán giả ở xa cũng có thể nhìn được rõ, người diễn phải đi trên cà kheo và đeo các mặt nạ sặc sỡ. Có thể nhờ không bị các vật cản nên âm thanh ở đây vẫn được đảm bảo tốt qua những khoảng cách lớn. Nhà hát Megalopolis được gắn liền với nhà Hội đồng có diện tích rất lớn (66m X 52m) dùng vào những dịp tập trung hội họp đông người.

Đến cuối thế kỷ thứ V trước CN, kiến trúc Hy Lạp đi vào tìm tòi sự xa hoa lộng lẫy của hình thức và các chi tiết phức tạp, nên ngày càng xa dần tính chặt chẽ nghiêm chỉnh của nội dung, đổng thời cũng để mất luôn sự hấp dẫn của hình thức.

 

Comments are closed, but trackbacks and pingbacks are open.